در روز 36 جنگ، شاخص مرگ رژیم به 58.6٪ رسید. فاصله تا آستانه فروپاشی (65٪) اکنون 6.4 واحد (کمترین تاکنون). روز ۳۶ روز «جنگ اقتصادی تمامعیار» بود: حملات گسترده به قلب صنعت پتروشیمی ایران (ماهشهر)، تخریب 3 پایانه مرزی (شلامچه، مهران، صفوان)، بمباران 30+ دانشگاه، و همزمان اولین نشانه عقبنشینی رژیم ایران در هرمز.
نیروی هوایی اسرائیل (با تأیید منابع امنیتی اسرائیلی) مجتمع ویژه پتروشیمی ماهشهر را هدف قرار داد. فجر 1 و 2، رجال، امیرکبیر و بوعلی به طور مستقیم اصابت کردند و مجتمع پتروشیمی بندر امام خمینی نیز آسیب دید. حداقل 5 نفر زخمی شدند و تمام پرسنل واحدهای صنعتی تخلیه شدند. ماهشهر یکی از حیاتیترین مراکز صنعت نفت و پتروشیمی ایران است و دهها مجتمع تولیدکننده متانول، آمونیاک، پلیاتیلن و سایر پلیمرها را در خود جای داده. این حمله نشاندهنده تغییر استراتژیک ائتلاف به «هدفگیری اقتصادی» بر اساس دستورالعمل رهبری سیاسی اسرائیل است. تحلیلگران هشدار دادهاند حملات مستمر به این تأسیسات میتواند عرضه سوخت داخلی را مختل و ظرفیت صادراتی را نابود کند.
پایانه تجاری مرز شلامچه (خرمشهر) در ساعت 11:00 با حملات دقیق هدف قرار گرفت. سالن گذرنامه ویران شد، 1 شهروند عراقی کشته و 5 نفر زخمی شدند. عراق بلافاصله مرز را بست. همزمان انفجارهایی در مرز مهران گزارش شد که نشاندهنده عملیات هماهنگ علیه گذرگاههای زمینی ایران و عراق است. مرز صفوان (عراق و کویت) نیز پس از انفجار در سمت کویتی موقتاً تعطیل شد. شلامچه شریان اصلی واردات سبزیجات و مواد غذایی از ایران به عراق بود و بسته شدن آن بازار داخلی عراق را نیز تحت فشار قرار میدهد.
خبرگزاری تسنیم اعلام کرد رژیم ایران اجازه عبور کشتیهای حامل «کالاهای ضروری و کمکهای بشردوستانه» از تنگه هرمز را خواهد داد. هرچند جزئیات مبهم است، اما این اولین ترک در سیاست انسداد کامل هرمز محسوب میشود. ترامپ در مقابل مهلت 48 ساعته صادر کرد: «تمام جهنم بر سر ایران خواهد بارید» اگر هرمز تا دوشنبه 6 آوریل باز نشود. قالیباف (رئیس مجلس) نیز تهدید ضمنی به بسته شدن بابالمندب کرد: «چه سهمی از نفت و LNG جهان از بابالمندب عبور میکند؟» این تهدید نشاندهنده آمادگی رژیم ایران برای فعالسازی حوثیها در یک جبهه جدید است.
پرتابهای به ساختمان جانبی نیروگاه هستهای بوشهر اصابت کرد و 1 نیروی امنیتی کشته شد. مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی گروسی «نگرانی عمیق» ابراز و تأکید کرد «سایتهای هستهای نباید هرگز مورد حمله قرار گیرند.» روساتم 198 کارمند را تخلیه و پوتین را مطلع کرد. سازمان انرژی اتمی ایران تأیید کرد بخشهای اصلی نیروگاه آسیب ندیده و افزایش پرتوزایی گزارش نشده.
وزیر علوم ایران اعلام کرد بیش از 30 دانشگاه «حمله مستقیم» دریافت کردهاند (ایسنا). تصاویر AP خسارت سنگین دانشگاه شهید بهشتی تهران را نشان داد. کارخانه سیمان بندرخمیر (هرمزگان) نیز بمباران شد. نتانیاهو ادعا کرد 70٪ ظرفیت تولید فولاد ایران نابود شده. حمله دوم به مجتمع فولاد مبارکه اصفهان «تخریب بنیادین» وارد و خطوط تولید را «کاملاً متوقف» کرد (CNN).
ادعاهای تمام طرفها با ضریب 0.75 تعدیل شدهاند (25٪ کسر برای جلوگیری از تورم امتیازی).
مجموع بیش از 50,000 نیرو: ناوگروه لینکلن (حدود 5,700)، ناوگروه فورد (حدود 5,000)، ناوگروه بوش (در مسیر)، گروه آبیخاکی تریپلی + تیپ 31 تفنگداران (حدود 3,500)، گروه باکسر + تیپ 11 تفنگداران (در مسیر)، تیپ 82 هوابرد (حدود 2,000)، بیش از 100 جنگنده، پایگاه عریفجان (کویت)، پایگاه العدید (قطر، حدود 10,000). منابع: سنتکام، AP، الجزیره.
استاندار خوزستان ولیالله حیاتی اعلام کرد در ساعت 10:47 سه انفجار قدرتمند مجتمع ویژه پتروشیمی ماهشهر را لرزاند. پتروشیمی فجر 1 و 2، رجال، امیرکبیر و بوعلی به طور مستقیم اصابت کردند. سپس جنگندهها پتروشیمی بندر امام خمینی را نیز زدند. حداقل 5 نفر زخمی شدند و ستاد بحران دستور تخلیه تمام پرسنل واحدهای فعال را صادر کرد. منابع امنیتی اسرائیلی تأیید کردند نیروی هوایی اسرائیل این حملات را انجام داده.
ماهشهر یکی از حیاتیترین مراکز صنعت پتروشیمی ایران است و دهها مجتمع تولیدکننده متانول، آمونیاک، پلیاتیلن و پلیمرها را در خود جای داده. بخش عمده محصولات به بازارهای آسیایی صادر میشود. حمله به ماهشهر نشاندهنده تغییر استراتژیک ائتلاف از «اهداف نظامی» به «اهداف اقتصادی» بر اساس دستورالعمل رهبری سیاسی اسرائیل به ارتش است. تحلیلگران هشدار دادهاند حملات مستمر به این تأسیسات میتواند عرضه سوخت داخلی را مختل، ظرفیت صادراتی را نابود و بازارهای جهانی انرژی را بیشتر متلاطم کند.
پایانه تجاری مرز شلامچه (نزدیک خرمشهر/محمره) در ساعت 11:00 با حملات دقیق هدف قرار گرفت. سالن گذرنامه ویران شد و 1 شهروند عراقی کشته و 5 نفر زخمی شدند (شینهوا). عمر الوائلی (رئیس سازمان بنادر عراق) اعلام کرد عراق تردد تجاری و مسافری را متوقف کرده. حمله همزمان با ورود کاروانهای کمک و پشتیبانی لجستیکی به ایران رخ داد.
همزمان انفجارهایی در مرز مهران گزارش شد که نشاندهنده عملیات هماهنگ علیه گذرگاههای استراتژیک زمینی ایران و عراق است. مرز صفوان (عراق و کویت) نیز پس از انفجار و مشاهده پهپاد بر فراز آن، موقتاً تعطیل شد (سایپرسمیل). شلامچه شریان اصلی واردات سبزیجات و مواد غذایی از ایران به عراق بود و بسته شدن آن بازار داخلی عراق را نیز تحت فشار قرار میدهد. متغیر کنترل سرزمینی +2 افزایش یافت.
تسنیم اعلام کرد رژیم ایران اجازه عبور کشتیهای حامل «کالاهای ضروری و کمکهای بشردوستانه» از تنگه هرمز را تحت پروتکلهای خاص صادر کرده و کسبوکارها اکنون مجاز به ارسال این محمولهها هستند. این اولین ترک در سیاست انسداد کامل هرمز (از 28 فوریه) محسوب میشود.
هرچند جزئیات مبهم است (تعریف «ضروری»، وضعیت کشورهای «متخاصم»)، اما اعلام نشاندهنده آن است که فشار ائتلاف 40+ کشوری، بحران اقتصادی داخلی، و تهدید ترامپ، رژیم ایران را به انعطاف تاکتیکی واداشته. این تحول از نظر مدل آستانه مهم است: اولین نشانه فرسایش «اراده مقاومت» در سطح عملیاتی.
ترامپ اعلام کرد اگر هرمز تا دوشنبه 6 آوریل باز نشود «تمام جهنم بر سر ایران خواهد بارید.» این سومین مهلت ترامپ است. وی همچنین گفت آمریکا «هنوز شروع به نابودی آنچه باقی مانده نکرده.» رئیس مجلس قالیباف نیز تهدید ضمنی به تنگه بابالمندب کرد: «چه سهمی از نفت جهان، LNG، گندم، برنج و کود از بابالمندب عبور میکند؟ کدام کشورها و شرکتها بیشترین تردد را دارند؟»
ترکیب مهلت ترامپ و تهدید قالیباف، فضای «تشدید دوطرفه» ایجاد میکند. تهدید بابالمندب نشاندهنده آمادگی رژیم ایران برای فعالسازی حوثیها در جبهه جدید است. حوثیها قبلاً در حمایت از غزه کشتیها را هدف قرار داده و تردد دریای سرخ را بیش از 50٪ کاهش داده بودند. فعالسازی بابالمندب میتواند بحران اقتصادی جهانی را به شدت تشدید کند.
پرتابهای به ساختمان جانبی نیروگاه هستهای بوشهر اصابت کرد و یک نیروی حفاظت فیزیکی کشته شد. مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی رافائل گروسی «نگرانی عمیق» ابراز و تأکید کرد «سایتهای هستهای و مناطق مجاور نباید هرگز مورد حمله قرار گیرند» و هشدار داد ساختمانهای جانبی ممکن است تجهیزات ایمنی حیاتی داشته باشند. روساتم «موج اصلی» تخلیه 198 کارمند را آغاز و پوتین را مطلع کرد.
سازمان انرژی اتمی ایران تأیید کرد بخشهای اصلی نیروگاه آسیب ندیده و افزایش پرتوزایی گزارش نشده. با این حال، چهارمین حمله به بوشهر و تخلیه کارکنان روسی، ریسک فاجعه هستهای و واکنش مستقیم روسیه را به بالاترین سطح رسانده. هدفگیری نیروگاه هستهای، خط قرمز مشترک آژانس و روسیه را نقض میکند.
جزئیات بیشتر سرنگونی F-15E Strike Eagle مشخص شد: لاشه در استان کهگیلویه و بویراحمد سقوط کرده. خلبان نجات یافت اما افسر تسلیحات (WSO) هنوز مفقود است و عملیات جستجو «بسیار خطرناک و پیچیده» ادامه دارد. تلویزیون دولتی ایران از مردم خواست «خلبان دشمن» را تحویل پلیس دهند و 60,000 دلار جایزه تعیین شد.
یک A-10 Warthog نیز نزدیک تنگه هرمز سقوط کرد (خلبان نجات یافت). 2 بالگرد بلکهاوک نیز حین عملیات نجات به گلوله بسته شدند. مجموع هواپیماهای سرنشیندار از دست رفته آمریکا به 7 فروند رسید. AP تأکید کرد اینها نخستین جنگندههای آمریکایی ساقطشده توسط آتش دشمن در بیش از 20 سال هستند. سپاه نیز ادعا کرد یک پهپاد MQ-1 آمریکایی را بر فراز اصفهان سرنگون کرده.
رژیم ایران ساختمان چندطبقه Oracle در دوبی را شبانه با پهپاد زد (بدون تلفات). سپاه اعلام کرد این حمله واکنش به ترور خرازی است. سپاه پاسداران همچنین 18 شرکت فناوری و دفاعی آمریکایی را به اتهام «جاسوسی تروریستی» به عنوان اهداف مشروع نامبرد: Palantir، META، Google، Microsoft و دیگران. تأسیسات Amazon Web Services در امارات و بحرین نیز قبلاً هدف حملات پهپادی قرار گرفته بودند.
باز کردن جبهه «جنگ فناوری» نشاندهنده تلاش سپاه برای حداکثرسازی آسیب اقتصادی با ظرفیت محدود باقیمانده است. سفارت آمریکا در بیروت نیز هشدار داد رژیم ایران ممکن است دانشگاههای آمریکایی در لبنان (از جمله AUB) را هدف قرار دهد و از شهروندان خواست فوراً لبنان را ترک کنند.
وزیر علوم ایران اعلام کرد بیش از 30 دانشگاه کشور «حمله مستقیم» دریافت کردهاند (ایسنا). آسوشیتدپرس تصاویری از خسارت سنگین به دانشگاه شهید بهشتی تهران منتشر کرد که صندلیها از میان سوراخ دیوار ناشی از انفجار دیده میشوند. تصاویر AP از مرز رازی (ترکیه) نیز مسافرانی را نشان داد که پیاده و با وسایل در دست در حال فرار از ایران هستند.
بمباران 30+ دانشگاه، تخریب سیستماتیک زیرساخت آموزشی و تحقیقاتی کشور است. این حملات متغیر کنترل اطلاعات را +2 افزایش دادند (76 → 78). ترکیب بمباران دانشگاهها با تخریب پتروشیمی، فولاد (مبارکه 70٪ نابود، ادعای نتانیاهو) و سیمان (بندرخمیر) نشاندهنده استراتژی «نابودی بنیانهای اقتصادی و علمی» رژیم ایران است.
وزارت دفاع امارات اعلام کرد سامانههای پدافندی در 4 آوریل 23 موشک بالستیک و 56 پهپاد ایرانی را رهگیری کردند. مجموع از ابتدای جنگ: 457+ موشک بالستیک، 19 کروز و 2,038+ پهپاد. بحرین نیز مجموع 188 موشک و 453 پهپاد رهگیری کرده.
حجم حملات ایران به امارات (79 پرتابه فقط در یک روز) نشاندهنده تلاش رژیم ایران برای حفظ فشار بر خلیج فارس است، حتی با وجود کاهش 90٪ ظرفیت موشکی (RAND).
موشک بالستیک ایران حامل کلاهک خوشهای به بنیبراک و رمتگن اصابت و 1 نفر زخمی شد. بمبچههای رهگیریشده نزدیک ستاد ارتش اسرائیل در تلآویو فرود آمدند. خسارت گسترده به ساختمانهای مسکونی وارد شد.
استفاده مکرر از بمب خوشهای علیه مناطق مسکونی، نشاندهنده استراتژی «حداکثرسازی ترور روانی» با ظرفیت محدود باقیمانده رژیم ایران است.
مؤسسه RAND جنگ را «معضل، نه فاجعه» ارزیابی کرد: پرتاب موشک 90٪ کاهش (از 400+ به 20 تا 40 روزانه)، بیش از 1,500 مصرف شده از ذخیره 2,500 تا 6,000، ناوگان 92٪ نابود. اما «کمترین پیشرفت» در مهار شبکه نیابتی. ایران توان فنی بازسازی را حفظ کرده اما نیاز به زمان دارد.
ارزیابی مستقل RAND نتیجهای مشابه مدل RDI ارائه میدهد: تخریب شدید نظامی ({RDI_VAL:.1f}٪ فرسایش)، اما فاصله معنادار تا فروپاشی.
عفو بینالملل استخدام کودکان 12 ساله در بسیج توسط رژیم ایران را «جنایت جنگی» نامید. این تأیید مستقلی بر اعلام رسمی 26 مارس است و نشاندهنده فروپاشی نیروی انسانی بالغ بسیج.
استفاده از کودکسربازان نشانه مراحل پایانی ظرفیت سرکوب داخلی رژیم ایران است.
شورای امنیت رأیگیری درباره قطعنامه تأمین عبور از هرمز (که مجوز «همه ابزارهای دفاعی لازم» را میداد) را به تعویق انداخت (رویترز). چین و روسیه مقاومت کردند؛ نماینده چین این اقدام را «مشروعیتبخشی به استفاده غیرقانونی از زور» خواند.
تعویق نشاندهنده ادامه حمایت چین و روسیه از رژیم ایران در سطح دیپلماتیک است.
دفتر نخستوزیر ایتالیا اعلام کرد ملونی با محمد بن سلمان درباره کمک دفاعی نظامی برای مقابله با تلافیجویی ایرانی گفتگو کرده. ایتالیا قبلاً در ائتلاف دفاعی قبرس نیز مشارکت کرده.
مشارکت ایتالیا (متحد نزدیک ترامپ در اروپا) در دفاع خلیج فارس، ائتلاف بینالمللی علیه رژیم ایران را تقویت میکند.
کاخ سفید بودجه دفاعی 1.5 تریلیون دلاری (40٪ بالاتر از سال قبل) را پیشنهاد کرد. شامل تقویت مهمات، گسترش ناوگان، ساخت «گنبد طلایی» دفاع موشکی، و افزایش 5 تا 7 درصدی حقوق نظامیان.
بزرگترین بودجه دفاعی تاریخ مدرن آمریکا نشاندهنده عزم بلندمدت واشنگتن برای ادامه قدرتنمایی نظامی است.
قیمت بنزین 4.10 دلار (12 سنت افزایش هفتگی). نفت برنت بالای 105 دلار. بنزین هنگکنگ 15.60 دلار. آخرین تانکرهای سوخت جت بریتانیا ظرف 48 ساعت وارد میشوند و پس از آن تأمین قطع خواهد شد (Société Générale).
بحران انرژی جهانی با ادامه جنگ عمیقتر میشود و فشار سیاسی بر ترامپ برای پایان جنگ افزایش مییابد.
| متغیر | D35 | D36 | Δ | وزن |
|---|---|---|---|---|
| تولید موشک | 93 | 93 | 0 | 18% |
| پرتابگرها | 73 | 73 | 0 | 15% |
| پدافند هوایی | 90 | 90 | 0 | 12% |
| توان پهپادی | 73 | 73 | 0 | 10% |
| نیروی دریایی | 78 | 78 | 0 | 12% |
| شبکه نیابتی | 49 | 49 | 0 | 15% |
| کنترل سرزمینی | 31 | 33 | +2 | 8% |
| امنیت داخلی | 58 | 58 | 0 | 10% |
| MCI (خام) | 70.9 | |||
| MCI (تعدیل ×ISAF 0.75) | 53.2 | |||
| متغیر | D35 | D36 | Δ | وزن |
|---|---|---|---|---|
| فرماندهی مرکزی | 96 | 96 | 0 | 16.7% |
| انسجام سپاه | 67 | 67 | 0 | 16.7% |
| اقتصاد جنگی | 98 | 98 | 0 | 16.7% |
| کنترل اطلاعات | 76 | 78 | +2 | 16.7% |
| پایگاه اجتماعی | 58 | 58 | 0 | 16.7% |
| مشروعیت مذهبی | 53 | 53 | 0 | 16.7% |
| GFI | 75.0 | |||
پارامترها: 10,000 تکرار، توزیع بتا، کوپلای گوسی (تجزیه شولسکی، ماتریس همبستگی 14×14)، ISAF تصادفی ~ بتا(87.1, 29.1) ≈ 0.75 ± 0.04
آستانه 65٪ یک تخمین تحلیلی است: وقتی بیش از دوسوم ظرفیت نظامی و حکمرانی یک رژیم تخریب شود، بازسازی عملاً غیرممکن میشود.
تحلیل 3 سطحی از وضعیت نیروی انتظامی جمهوری اسلامی (فراجا) بر اساس دادههای OSINT و تصاویر ماهوارهای.
پنج ستاد از شش ستاد اصلی فرماندهی ملی فراجا منهدم شدهاند. ستاد فرماندهی ویژه ناجا اصفهان نیز در 27 مارس بمباران شد (تصاویر ماهوارهای OSINT تأیید کرده). بخش تحقیقات جنایی ناجا اصفهان نیز تخریب شده (Critical Threats). از دست رفتن ستادهای ملی به معنای قطع زنجیره فرماندهی متمرکز نیروی انتظامی است. فرماندهان منطقهای اکنون بدون هماهنگی مرکزی عمل میکنند.
از 11 سرکلانتری شناختهشده، 4 مورد هدف حملات هوایی قرار گرفتهاند. سرکلانتریها نقطه اتصال بین ستادهای ملی و پاسگاههای محلی هستند. تخریب آنها باعث ایجاد «جزایر» فرماندهی جداگانه در سطح محلی میشود. با از دست رفتن ستادهای ملی، سرکلانتریها آخرین لایه هماهنگی هستند و تخریب بیشتر آنها ظرفیت سرکوب هماهنگ را بهطور جدی تهدید میکند.
کلانتریها و پاسگاهها خط مقدم سرکوب داخلی هستند. اسرائیل با هدفگیری دقیق این مراکز (خصوصاً در تهران)، لایه تماس مستقیم رژیم با جمعیت را تخریب میکند. تصاویر ماهوارهای Bellingcat حداقل 15 مورد تخریب را تأیید کردهاند. پاسگاههای متعدد در تهران از جمله در مناطق 14، 15، 16 و 1 هدف حملات قرار گرفتهاند (گزارش فارس).
نکته کلیدی: اسرائیل نه فقط اهداف نظامی بلکه زیرساخت سرکوب داخلی رژیم را هدف قرار میدهد. این استراتژی «هدفگیری فوقمحلی» (hyperlocal targeting) با اطلاعات انسانی از داخل ایران تقویت شده و هدف آن تسهیل شرایط برای شورش داخلی است.
تحلیل 3 لایهای از وضعیت نیروهای سپاه پاسداران و بسیج.
ستاد اصلی امنیتی سپاه در تهران (هماهنگکننده واحدهای منطقهای و نیروی بسیج) در 23 مارس توسط نیروی هوایی اسرائیل منهدم شد. بنا به اعلام ارتش اسرائیل، این ستاد در میان زیرساختهای غیرنظامی مستقر بود. با از دست رفتن این ستاد، گردانهای امام علی توانایی هماهنگی عملیات ضدشورش در سطح ملی را از دست دادهاند. نیروهای باقیمانده بهصورت پراکنده و بدون فرماندهی واحد عمل میکنند.
گزارش ایران اینترنشنال (12 مارس) نشان میدهد فرار گسترده نیروها، کمبود شدید تدارکات (در برخی واحدها فقط 10 فشنگ به ازای هر سرباز)، و شکاف عمیق بین ارتش و سپاه عملکرد این گردانها را فلج کرده. سپاه حتی از انتقال مجروحان ارتش به بیمارستان خودداری میکند. تلاشها برای بسیج نیروهای ذخیره ناکام مانده و بسیاری از فراخوانشدگان به جای حضور در مراکز، با خانوادههایشان به مناطق مرزی گریختهاند.
اسرائیل از 11 مارس استراتژی «هدفگیری فوقمحلی» را اجرا میکند: بمباران ایستبازرسیها و نیروهای بسیج در مناطق مختلف تهران. فارس نیوز گزارش داد در مناطق 14 (بزرگراه ملاصدرا)، 15 (مقابل پمپ بنزین هاشمآباد)، 16 (خیابان فداییان اسلام) و 1 (انتهای بلوار ارتش) درگیری و انفجار رخ داده و حداقل 10 نیروی امنیتی کشته شدهاند.
نکته کلیدی: کاهش سن گشتها به 12 سال (اعلام رسمی 26 مارس) نشاندهنده فروپاشی نیروی انسانی بالغ و وفادار بسیج است.
تحلیل 3 مرحلهای از وضعیت زنجیره تامین نظامی رژیم ایران.
بندرخمیر بمباران شده (29 مارس). تنگه هرمز بسته است اما این بسته شدن دوطرفه عمل میکند: ایران نیز نمیتواند مواد اولیه وارد کند. تحریمهای شدید بینالمللی (از جمله تروریستی اعلام شدن سپاه توسط اتحادیه اروپا) واردات قانونی را مسدود کرده. شبکه تامین غیررسمی از طریق عراق و افغانستان تحت فشار است. چین خریدار نفت ایران باقی مانده اما از ارائه فناوری نظامی خودداری میکند (The Hill، 25 مارس).
واشنگتنپست (29 مارس) گزارش داد 4 مرکز اصلی تولید موشک و حداقل 29 سایت پرتاب موشک بالستیک آسیبدیدهاند. ارتش اسرائیل اعلام کرد صنعت تولید موشک فلج شده و تولید پرتابگرهای جدید غیرممکن است. ترامپ گفته ظرفیت تولید پهپاد نابود شده (هرچند تولید غیرمتمرکز شاهد ادامه دارد). کارخانههای فولاد و سیمان در سراسر ایران بمباران شدهاند. دو سوم کارخانههای کشتیسازی تخریب شدهاند (19FortyFive). مجموعاً حدود 70٪ ظرفیت صنایع نظامی تخریب شده (ارزیابی ارتش اسرائیل).
330 از 470 پرتابگر موشک بالستیک منهدم یا غیرفعال شدهاند. کمتر از 180 پرتابگر عملیاتی باقی مانده. ایران اکنون روزانه حدود 10 موشک شلیک میکند در مقایسه با 90 موشک در روز اول (کاهش 89٪). نرخ پرتاب پهپاد 86٪ کاهش یافته. تونلهای دسترسی به سیلوهای زیرزمینی مسدود شدهاند. خدمه پرتاب موشکی سرپیچی میکنند (جروزالمپست). ارتش آمریکا ارزیابی میکند که یک سوم ذخایر موشکی ایران تخریب و یک سوم دیگر «آسیبدیده، دفن یا مدفون» شده (رویترز، 27 مارس).
| روز | RDI (%) | Δ | وضعیت |
|---|---|---|---|
| 1 | 15.0 | 🟢 | |
| 3 | 22.0 | +7.0 | 🟢 |
| 5 | 28.0 | +6.0 | 🟢 |
| 12 | 36.0 | +8.0 | 🟢 |
| 13 | 39.0 | +3.0 | 🟢 |
| 18 | 43.0 | +4.0 | 🟡 |
| 23 | 46.0 | +3.0 | 🟡 |
| 24 | 53.4 | +7.4 | 🟡 |
| 26 | 54.3 | +0.9 | 🟡 |
| 27 | 55.1 | +0.8 | 🟠 |
| 28 | 55.5 | +0.4 | 🟠 |
| 29 | 55.8 | +0.3 | 🟠 |
| 30 | 54.5 | -1.3 | 🟡 |
| 31 | 55.0 | +0.5 | 🟠 |
| 32 | 56.7 | +1.7 | 🟠 |
| 33 | 58.2 | +1.5 | 🟠 |
| 34 | 58.4 | +0.2 | 🟠 |
| 35 | 58.4 | 0.0 | 🟠 |
| 36 | 58.6 | +0.2 | 🟠 |
در پایان روز 36 جنگ، شاخص مرگ رژیم با 58.6٪ به کمترین فاصله تاکنون (6.4 واحد) با آستانه فروپاشی رسید. روز ۳۶ روز «جنگ اقتصادی تمامعیار» بود: حمله به قلب صنعت پتروشیمی (ماهشهر 5 کارخانه)، تخریب 3 پایانه مرزی (شلامچه، مهران، صفوان)، بمباران 30+ دانشگاه، و چهارمین حمله به بوشهر هستهای. رژیم ایران برای نخستین بار در هرمز عقبنشینی کرد («کالاهای ضروری»)، اما تهدید قالیباف به بابالمندب نشان میدهد رژیم آماده باز کردن جبهه جدید با حوثیهاست.
ارزیابی مستقل RAND نیز نتیجهای مشابه مدل RDI ارائه میدهد: تخریب شدید نظامی و اقتصادی، اما فاصله معنادار (6.4 واحد) تا آستانه فروپاشی. مهلت 48 ساعته ترامپ (دوشنبه 6 آوریل) نقطه عطف بعدی خواهد بود: آیا «تمام جهنم» واقعاً خواهد بارید یا مهلت دیگری تمدید خواهد شد؟ تلفات هوایی آمریکا (7 هواپیما) و تخلیه کارکنان هستهای روسیه نشان میدهد هزینههای جنگ برای همه طرفها در حال افزایش است. بازه اطمینان [53.7, 62.1] و احتمال 0.2٪ عبور از آستانه نشان میدهد فروپاشی هنوز قطعی نیست اما مسیر فرسایش تسریع شده.